Dil Söğüş

Dil söğüş denildiğinde bir çok kişi ilk anda anlamakta zorluk çekebiliyor. Evlerinde sakatat yenmeyenlerin, yada sakatat denince akıllarına sadece işkembe, kokoreç ve ciğer gelen bir çok kişinin bilmediği bir lezzet dil söğüş. Bir arkadaşıma dil söğüş çok severim dediğimde nasıl yani neden yapılıyor anlamadım demişti.Anlatınca yüzününün halini görmenizi isterdim. Oysaki geleneksel mutfağımızda yeri olan Osmanlı mutfağından gelen bir lezzet bombası.

Sakatatı seven bir babanın ve nefis yemekler yapan bir annenin oğlu olduğumu yazmıştım daha önceki tarif yazılarımda. Dil evimizde sık yapılan sakatat çeşitlerinden biriydi. Annem halen arada pişirir, ben de yaparım. Kardeşim de çok sever. Her ne kadar dil yemek fikri insanlara ilk başta biraz itici de gelse, önyargıları olmayan ve yeniliğe açık olan her kim tattı ise önceden yemediğine pişman olduğunu söylüyor. Bugüne kadar aksine az rastladım.

Kelle etinden köfte, dana yanak kızartma, dana gerdan çorba ve dil dana kellesinin çok lezzetli seçenekleri. Dana yanak lüks restoranlarında mönülerinde rastlanan bir lezzet. Fakat dana dil söğüş dışarıda kolaylıkla bulabileceğiniz bir lezzet değil. Bazı şarküterilerde dil, söğüş olarak makinede ince dilimlenerek satılıyor halen. Fakat evde yapacağınız lezzetten çok daha yavan bir tat. Bence sakatat yiyorsanız bir kez denemelisiniz. Yapması da çok kolay. Hem eti, hem suyu çok lezzetli. Tabiiki kolestrol sorunu olanların sık tüketmemesi gerek, tıpkı diğer sakatatlar gibi.

Öncelikle tanıdık bir ciğerciden dil almalısınız. Tanıdık diyorum çünkü sakatatta ilk kriter tazeliktir. Hem lezzet hem sağlık açısından günlük ürünleri tüketmek çok önemli. Eğer tanıdık bir ciğersiniz yoksa kasabınıza da rica edip getirtebilirsiniz. Dil alırken dikkat etmeniz gereken husus dana dili olması. Yani genç hayvan dili olmalı. Kart, yaşlı hayvan dili kullanmayın. Bu husustada ciğersiniz yada kasabınıza güvenmek zorundasınız. hiç bilmediğiniz yerden alıyorsanız seçenekler mevcutsa en küçüğünü tercih edin. Hayvanın yaşı cüsse ile doğru orantılı olacağından ufak olanı tercih etmek hiç yoktan iyidir. Dilin arka kısmında kalan sinir ve damarları, yenmeyecek bezeleri temizletmeyi unutmayın. Ben alırken koklamayı tercih ederim. Burun tazelik konusunda yanılmaz. İlk defa alıyorsanız bile koklayın. Tazelik kokusu zamanla burnunuzda yer eder ve koku hafızanız alışır. Tabiiki içinde bulunduğumuz pandemi sürecinde ciğerciniz bunu yaptırmak istemeyebilir. Onuda mazur görmek lazım. Ama bu aklınızın bir köşesinde olsun, elbet bu günlerde geçecek.

Dili derin bir tencereye bol su içine koyun. Dolapta bir gece yada en azından 2-3 saat bekletin kanı çıksın. Sonra suyu boşaltıp derin bir tencerede üstünü örtecek kadar su koyun. Suda ne kadar beklemiş olsada kaynamaya başladığında suyu az da olsa kanlanabiliyor ve kef çıkıyor. Yani köpürüyor. Dilde et yada kemik gibi çok fazla kef olmasa da, ben bu suyu ilk beş dakika kaynamadan sonra döküp temiz su koyuyorum.

Kaynamaya başlayan dili kısık ateşe alın. İçine üst kısmına çapraz kesik atılmış küçük bir soğan, bir tutam maydanoz (maydanoz sapıda olabilir), biraz kereviz sapı, bir çay kaşığı tane karabiber ekleyin. Dil haşlanırken işkembe kadar rahatsız edici kötü bir koku çıkarmaz ama yinede isterseniz yarım Türk Kahvesi fincanı sirke ekleyebilirsiniz.

Tencereye koyduğunuz su azalırsa, ilk koyduğunuzda ki ölçüye gelecek şekilde su ilave edebilirsiniz. Tencere içinde ölçü çizgileri varsa bu kolay olur yoksa il su koyduğunuzda göz kararı hizasına bakmayı unutmayın. Fazla su koyarsanız suyunun lezzeti azalır. Altını çabuk pişsin diye çok açarsanız su hızlıca buharlaşır ve sık sık su ilave etmek zorunda kalırsınız. Kısık ateşte tıkırdatarak dili 3-4 saat iyice pişene kadar haşlayın. Pişip pişmediğini anlamak için sivri ince bir bıçağı batırarak test yapabilirsiniz. Bıçak sanki tereyağına batıyormuş gibi kolayca batıyorsa dil pişmiş demektir. Aradaki farkı anlamak için bıçağı dile çiğ haldeyken de saplayın, mukayese etmeniz kolay olur.

Pişen dili bir süzgeç yardımı ile sudan çıkarıp bir 5 dakika kadar iyice süzün. Süzülen dilin ilk sıcaklığı geçince soğumasına fırsat vermeden dil kısmındaki kalın kabuğu elinizle soyun. Bu işi dil soğumadan yaparsanız bu kalın ve yenmeyen, dilin üzerini kaplayan tırtıklı kabuk kolayca bıçak kullanmadan soyulacaktır. Bunu yaparken bir eldiven giyerseniz elinizi yakmamış olursunuz. Evde kediniz varsa bu kabuğu ona verebilirsiniz, afiyetle yiyecektir. Bu işlemi unutur sonraya bırakırsanız, kabuk dilden ayrılmayacağından bıçak kullanarak yapmanız gerekecek ve yenilebilir kısımdan bir miktar kabukla birlikte çöpe gidecektir. Şimdi dilinizi tamamen soğumaya bırakın.

Dil suyunu tencereden süzürek alın. Çok lezzetli olan bu su ile pilav yada çorba yapabilir veya karton bardaklara koyarak, iyice soğuduktan sonra derin dondurucuda saklayabilirsiniz. Yemeklerde ve soslarda lezzet verici olarak mükemmel bir çeşnidir. Ben genelde dilin yanında yemek için pilav yapmayı tercih ediyorum. Dil suyu çok fazla yağlı olmuyor o yüzden ağır bir lezzet değil sadece dil suyu ile yapabilirsiniz pilavı, seyreltmenize gerek yok. Bir diğer seçenek de çorba tabiiki. Dil suyuna un çorbası yaparak dilin gırtlak kısmına doğru gelen etleri de ince ince didikleyerek çorbaya ilave edebilirsiniz. Tereyağında yaklacağınız kırmızı toz biber ile sos yaparak renklendirip lezzet katabilrisiniz. İçerken de bol sirke sarımsak koymayı unutmayın. Yazarken ağzım sulandı.

Unutulmaya yüz tutan bir lezzet “Dil Söğüş”

Oda sıcaklığında tamamen soğuyan dil artık kesilmeye hazır. Keskin bir bıçak yardımı ile fotoğratfta görüldüğü gibi dilimleyin. Üzerine kıyılmış maydanoz, kekik ve olmazsa olmaz kimyon. Ben kimyonu kelle ve dil söğüşte muhakkak ararım, bol bol atarım. İnce kıyılmış kök rezenede çok yakışır dile. Tabiiki garnitürler sizin zevkinize kalmış. Dilin çiğ görüntüsü pek hoş olmadığından fotoğrafını koymadım. O yüzden bu yazım az fotoğraflı oldu. Tarifi yaparsanız ve daha önce dil yemedi iseniz yorumlarınızı muhakkak bekliyorum.

Tags: ciğerciden lezzetler, çorba şifadır, dil, dil haşlama, dil suyu çorba, eski lezzetler, sakatat

Related Posts

by
Organik mi ? Doğal mı ?

Comments

  1. Cevapla

    Avustralyada bile yaptım ben bunu. Olmadan rakı sofrası omuyorki

      • Barer
      • Mayıs 13, 2021
      Cevapla

      Babamın mezelerinden, çok severdi. Ben içmem ama yerim :))))))

        • Meral
        • Mayıs 15, 2021
        Cevapla

        Bu lezzeti hatırlattığınız İçin çok teşekkür ederim. İlk fırsatta yapacağım. Tarif için ayrıca teşekkür ederim. Eminim benim yaptığımdan daha güzel olacak 🙏 Sağlıklı günler diliyorum.

    • Meral
    • Mayıs 15, 2021
    Cevapla

    Tarif için teşekkürler. İlk fırsatta yapacağım. Çok severim, uzun zamandır yapmıyordum. Hatırlattınız . Sağlıklı günler diliyorum.

      • Barer
      • Mayıs 15, 2021
      Cevapla

      Sonucu paylaşın, şimdiden afiyet olsun.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bostan İstanbuldan Haberler

Recent Posts